Begraven of cremeren?
Onze dochter Lucy is gecremeerd. (Ik kan het nog steeds bijna niet typen, omdat haar naam in combinatie met het woord ‘gecremeerd’ bizar en eigenlijk ondraaglijk is). We werden compleet overvallen door Lucy’s overlijden dus de keuze voor crematie in plaats van begraven maakten we ad hoc, en kwam voort uit de positieve ervaring met de crematie van mijn vader.
Het grote voordeel van cremeren vind ik dat je iemand daarna weer mee naar huis kunt nemen. De gedachte om Lucy achter te moeten laten in haar eentje op een kerkhof vond ik onverdraaglijk. Nee, liever haar weer thuis hebben.
Niettemin zie ik achteraf ook zeker de voordelen van begraven.
Voordelen van begraven
1. Je hebt een plek om naartoe te gaan
Je hebt een plek om naartoe te gaan voor troost en om contact te maken met je dierbare. Mijn tante Marietje bezoekt elke zondag het graf van haar dochter. Dan maakt ze het schoon, zet er een brandende kaars op en praat met haar.
Belgische psychiater Uus Knops verloor haar broer Kasper toen hij 23 was na een langdurige vermissing. Ze schreef er het boek Casper over. Daarin beschrijft ze hoe voor haar moeder het graf van haar zoon onderhouden iets is dat ze nog voor hem kan doen. Ze gaat wekelijks naar zijn graf:
‘Ze praat er wekelijks met Casper, zoekt steun bij hem, vertelt hem nieuwtjes, of komt haar dankbaarheid naar hem uiten. Ze kuist zijn steen, herschikt de bloempotjes, wrijft eens over zijn wang. (Foto op zijn steen) Meer kan ze voor hem niet meer doen.’
2. Op een begraafplaats vind je lotgenoten
Op een begraafplaats kom je lotgenoten tegen en dat kan leiden tot waardevolle contacten en gesprekken. In haar column in de krant schrijft Annemarie Haverkamp regelmatig over haar bezoekjes aan het graf van haar zoon Job. Ze heeft daar een andere moeder leren kennen die ook haar kind is verloren, en als één van hen op vakantie gaat, dan waakt de ander over het graf van haar kind. Overigens is Job gecremeerd, maar zijn as ligt op een begraafplaats.
After life
Een ander mooi voorbeeld van mooie ontmoetingen op een begraafplaats zie je in de serie After Life met Ricky Gervais. Hieronder één van de prachtige dingen die ze bespreken bij het graf van hun geliefden:
Anderen hebben een plek om naartoe te gaan
Na een crematie, als je de as thuis houdt, is er voor andere familie, vrienden, kennissen, collega’s van de overledene niet een laagdrempelige manier om die persoon op te zoeken!
Bovendien kan zien dat anderen het graf van je dierbare nog bezoeken, troostend zijn. Zo schrijft Uus Knops:
‘We zien dat er nog andere bezoekers bij Casper komen, al weten we niet altijd wie. Dan staan er plots nieuwe bloemen, een mooie plant, een beeldje van een vogel, een insectenhotel.’
Zelf voelt Uus Knops zich dichtbij haar broer Casper als ze zijn graf bezoekt.
Tot slot
Achteraf zie ik zeker de voordelen van een begraafplaats. Maar dat neemt niet weg dat ik blij ben met het feit dat Lucy bij ons thuis is. Zo ervaar ik haar dichterbij ons. De kwestie van cremeren of begraven is net zoals zo’n beetje alles in het leven: heel persoonlijk, en voor iedereen weer anders.
