Geen plekje gegeven, maar misschien wel een manier gevonden

Het verlies en het verdriet een plekje geven. Het was jarenlang een geaccepteerde zegswijze. Maar nu ‘mag’ je dat niet meer zeggen, want hoezo moet je je verdriet ‘een plekje geven?’ Er zijn mensen die cynisch vragen:

‘Waar dan? Linksboven op de plank in de keukenkast?’

Kortom, zeggen dat je iets een plekje hebt gegeven, of moet geven, is twijfelachtig geworden. Maar, heel begrijpelijk, niet iedereen heeft dat memo gekregen, en dus zei een tijdje terug iemand tegen me dat het de kunst is om het feit dat Lucy als donderslag bij heldere hemel is doodgegaan een plekje te geven.

Het zette me aan het denken.

De kunst om het verlies een plaatsje te leren geven

Want hoe zit dat eigenlijk bij mij? Heb ik het verlies van Lucy ‘een plaatsje leren geven’? Hoewel ik niet van de school van Je Mag Dat Niet Zeggen ben, struikelde ik inderdaad over deze formulering. Een beetje geïrriteerd dacht ik:

‘Nee! Ik heb dat geen pláátsje gegeven, en dat ben ik ook niet van plan.’

Maar vervolgens kwam er een andere gedachte bij mij op. En dat was deze:

‘Ik heb het ‘geen plaatsje gegeven,’ maar misschien heb ik wel enigszins een manier gevonden om ermee te leren leven.’

Warempel!

Dit idee verraste me.

Heb ik geleerd om het met me mee te dragen?

Het doet me denken aan de titel van Megan Devine’s boek: ‘How to carry what can’t be fixed.’ Zou het kunnen dat ik inderdaad in de afgelopen drieëneenhalf jaar enigszins geleerd heb om het verdriet om Lucy met me mee te dragen? Heel voorzichtig zou ik zeggen:

Misschien wel.

En de manier of vorm waarop het me zo goed en zo kwaad als het kan, lukt om te leven met Lucy’s dood is door rust, stilte, aandacht, bezinning, verdieping en vooral: door Lucy met mij mee te dragen. Dus niet alleen het verdriet, de schrik en de pijn over haar onverwachte overlijden, maar ook Lucy zelf.

Ja, dan durf ik wel te zeggen dat ik er beter in ben.

Maar dat wil niet zeggen dat het verlies minder zwaar is geworden.